Sommige mensen zijn fan. Fan van een zanger of zangeres en volgen hun levenswandel en willen graag op de hoogte blijven van wat zij doen. Hun bewondering gaat over talent wat zij niet bezitten en die de ander wel heeft. Het kan een stem zijn, een talent voor kunst of het schrijven van een boek. Of boeken.

Er zijn maar weinig mensen waar ik échte bewondering voor heb. Ik heb weinig voorbeelden of mensen waar ik tegenop kijk. Misschien ben ik er te nuchter voor; ik denk meteen dat ook de Koningin op een toilet poept. Wat maakt nu iemand bijzonderder dan een ander?

Er is echter één persoon, naast minder bekende personen die ik een speciaal plekje gun in mijn gedachten, die me telkens weer vol ontzag laat stilzijn. Ik ben een verwoed lezer, en heb een boekenkast vol met boeken staan. Thrillers, literaire romans, verslagen, kunstgeschiedenisboeken, studieboeken, etc. Als ik een schrijver moet opnoemen die telkens boeken schrijft vol impact dan is het Wally Lamb. Hij raakt omdat hij je vanaf pagina één meeneemt in andermans leven. Je vergeet helemaal dat je alleen maar een boek leest. Dat het niet echt is. Bij zijn eerste boek She’s Come Undone (Walvismuziek) kruipt hij op ontstellend onnavolgbare manier in de huid van Dolores Price, een veel te dikke jongvolwassene die een moeilijke tijd doormaakt en zelfs een aantal jaren in een psychiatrisch ziekenhuis belandt. Daar valt ze af, leert omgaan met haar kwaadheid jegens haar ouders en leert zich vrij te voelen. Hoe het mogelijk is om in de huid te kruipen, als man zijnde, van een jonge vrouw met zoveel emotionele problemen is weergaloos.

‘Undone,” I wrote in my journal – stare at that word, turn it over. Jack Speight undid me, then I undid myself. But I’ve undone some of the bad, too, some of the damage. With help. With luck and love.’ — Dolores Price.

Daarna las ik I Know This Much Is True (Vergeef Me.) Het boek telt 901 pagina’s. Ja, je leest het goed. Die 901 pagina’s lees je in één ruk uit. Je wilt niet meer stoppen met lezen over Dominick en Thomas, tweelingbroers waar bij de één paranoide schizofrenie is geconstateerd en de ander belast wordt met de zorg en wrok maar ook de liefde voor zijn broer. Na de vermeende zelfdoding van zijn broer ontwarrelt er een familiegeheim. Het lijkt net alsof je meegaat in het verhaal van twee fictieve broers die geen fictie meer zijn.

‘De wijze waarop Lamb in Vergeef me psychologie, literaire symboliek en emoties met elkaar heeft weten te vermengen, dwingt bewondering af … een roman die zich zowel met het hoofd als met het hart laat lezen.’ — NRC Handelsblad.

Ik lees nu met hernieuwde bewondering Vleugelslag, (The Hour I First Believed) voor het eerst in een Nederlandse vertaling. Het is een zeer indringend boek, gebaseerd op het drama op de Colombine Highschool waarbij twee studenten veertien medestudenten en een docent neerschoten en daarna zichzelf. Ik kan me nog vaag herinneren dat er live tv beelden op CNN waren te zien en op de Nederlandse zenders van een onvoorstelbaar bloedbad. Het had een dubbele bodem; Eric Harris en Dylan Klebold waren zelf slachtoffer van jarenlange pesterijen en besloten het onmenselijke idee ‘the bullies’ te laten boeten en hun bizarre plan uit te voeren. De verhaallijn speelt zich af rondom deze heftige gebeurtenis. Maureen, een schoolverpleegster op Columbine, is getuige van het hele drama en overleeft het maar moet een zware tol betalen. Haar man Caelum Quirk probeert zo goed en zo kwaad als het gaat om te gaan met zijn vrouw’s PTSS; post traumatic stress syndrome. Het is bizar om via fictieve personages een waargebeurde ramp te herbeleven. …