Namaste.

Het was druk in de straat. Mensen fietsten, reden in auto’s voorbij en waar vrachtwagens een weg versperden werd er luid getoeterd. Vaak hoorde je mensen roepen tegen elkaar. Van ‘Kijk uit man!’ naar ziektes die je mensen blijkbaar toewenst als je een slecht humeur hebt. Ik had even pauze op mijn werk en keek door het raam naar buiten. Er liep een lange man met iets op zijn rug tergend langzaam dwars de straat over. Een fietser naderde hem.

‘Loop even door, joh!’

De man met de fiets aan zijn hand stond midden op de weg stil en keek langzaam achterom.

‘Hebbie ut teguh mij? Kan%$#@! Ty&^%$#@! Fiets toch Godverdomme door dan! Met je ka^%$#@ ty^%$!#@ …’

Het ging zo nog even door. Zelfs toen de man al lang voorbij gefietst was en de andere man zijn fiets tegen een paal parkeerde. Toen pas zag ik wat hij op zijn rug had. Een yogamatje. Hij liep met zijn handen in zijn zakken heel rustig schuin naar de overkant om de yogastudio te bezoeken. Namasté mensen!

Wil je mijn blog steunen met een kop koffie donatie? Ik doneer een kop koffie.

Wil je mijn blogstukjes in je mail ontvangen? Abonneer je dan hier.

Gepubliceerd op
Gecategoriseerd als blog

Ine.

Ze was de vrijheid als ze danste. Niet alleen als ze danste, ook in haar doen en laten. Ik kwam van een nogal autoritaire balletschool met een autoritaire juf. Iedereen droeg hetzelfde, bewoog hetzelfde en als je niet hetzelfde was, anders bewoog en daarmee uit de toon viel, kreeg je een sneer, een tik tegen je billen met een wandelstok of werd je genegeerd. Er werden ook kinderen voorgetrokken van ouders met geld. Zij regelde dan extra optredens voor deze kinderen. Zij stonden ook altijd vooraan tijdens een uitvoering en het begon op te vallen. Ik was twaalf toen ik ontdekte dat er nog een balletschool was. Ik ging naar Ine en een wereld ging voor me open!

De leerlingen droegen gekleurde maillots, balletpakjes en beenwarmers. Het voelde een beetje als de lessen uit de tv-serie Fame! Er was tijdens de les aandacht en er werd gelet op verbetering zonder dat het gênant werd omdat je je misschien schaamde. Het was hard werken maar je mocht overleggen, uitproberen en veranderen. Soms mochten we zelf een dans instuderen en werden aan het eind van de les de dansen aan elkaar geshowd. Dansen en bewegen voelde als vrij zijn. Jezelf zijn. En dat had ik juist in die tijd zo nodig. Toen ik vandaag vernam dat ze is overleden dacht ik aan mijn balletjaren. Mijn jeugd.

Ine van Rongen is niet meer. Dag Ine.

Wil je mijn blog steunen met een kop koffie donatie? Ik doneer een kop koffie.

Wil je mijn blogstukjes in je mail ontvangen? Abonneer je dan hier.

Gepubliceerd op
Gecategoriseerd als blog

Kerstversieringen.

Nog niet eerder was ik al vóór mijn verjaardag begonnen aan het versieren van de woonkamer. De grote doos op zolder werd naar beneden gehaald en het rode tafellaken werd alvast gewassen. De kapotte kerstspullen weggegooid, de oude meuk ook en wat overbleef waren de lampjes, de nep kerstboom en een nieuw gekochte kerstster die met moeite opgehangen werd bij het raam. Misschien wilde ik wel de warmte en gezelligheid eerder binnenhalen omdat de afgelopen periode, met de corona maatregelen, alles anders was dan voorheen.

Bij mijn werk maakten we nep sneeuw, werd er een engel aan de muur geplakt die haar vleugels scheef liet hangen. Het licht ging uit en de lampjes gingen aan. Als alles buiten steeds donkerder wordt, vanochtend is er zelfs een in mist gehulde wereld zichtbaar, wil je licht maken. Normaal gesproken heb ik daar niet zoveel last van, en is last ook het verkeerde woord, maar dat ik vóór mijn verjaardag alle kerstversieringen van stal heb gehaald zegt toch wel wat.

Wil je mijn blog steunen met een kop koffie donatie? Ik doneer een kop koffie.

Wil je mijn blogstukjes in je mail ontvangen? Abonneer je dan hier.

Gepubliceerd op
Gecategoriseerd als blog

De flow krijg je niet cadeau.

Het was misschien een zelfde gevoel als een kind vertellen dat Sinterklaas niet bestaat. ‘De flow is er niet opeens.’ Het was tijdens de schrijfcursus dat iemand met een voelbare zucht in haar mail beschreef dat ze de flow niet had, niet kreeg en daardoor niet kon schrijven. ‘De flow komt soms als je al uren bezig bent. Soms is er helemaal geen flow. Schrijven is ploeteren.’ reageerde ik. En wat is dan precies die flow?

Flow is een ander woord voor stroming. Iets dat moeiteloos vloeit. Een beekje ergens hoog op een berg die makkelijk naar beneden stroomt. En altijd. Alsof het er altijd was geweest. Dat klinkt leuk maar als je iets neer wilt zetten, een beeldhouwwerk, een verhaal of een bouwwerk zul je toch echt eerst de handen uit de mouwen moeten steken. De flow krijg je niet cadeau.

En wat als je aan je tafel zit en een heel verhaal geschreven hebt maar die flow is niet gekomen? Is het verhaal dan meteen slecht? Zij vond van wel. Want het had geen flow. Ze had het niet gevoeld, die flow. Het zat er niet in, daarom kon ze er niet trots op zijn. Er zat geen ziel in.

Ik begrijp het wel hoor. Het is een machtig gevoel, in die totale sfeer zitten van opgaan in je eigen bezigheid. Er is geen tijd, geen voor en na en het vloeit als vanzelf uit je vingers. Als ik schrijf en die flow, die stroming, is er vind ik het lastig om er ook weer uit te geraken. Alles wat mensen tegen mij zeggen komt niet goed binnen. De buitenwereld staat verder van me af en het lukt me met moeite om uit die onzichtbare zeepbel te komen. En juist in die flow, die energie, klopt het gewoon. Op zulke momenten vind ik het vervelend als ik mijn werk moet afkappen en iets anders moet gaan doen.

Het wil echter niet zeggen dat je alleen als je in die flow raakt de beste dingen schrijft. Het helpt natuurlijk, en het is voornamelijk prettig voor jezelf en de meters die je maakt. En het voelt goed, je bent trots op wat je hebt bereikt. Negen van de tien keer is het hard werken. Creativiteit is er niet vanzelf. Het zit niet als een tovenaarsdrankje in je kop koffie. Het zit niet verstopt in je pen of penseel. Het zit in je hoofd want daar maak je de ideeën. Met die ideeën ga je aan de slag. Met je handen geef je het vorm. En juist dat maakt dat kunstenaars hardwerkende mensen zijn, in plaats van dromers in een constante flow.

Wil je mijn blog steunen met een kop koffie donatie? Ik doneer een kop koffie.

Wil je mijn blogstukjes in je mail ontvangen? Abonneer je dan hier.

Gepubliceerd op
Gecategoriseerd als blog

Het boekenlijstje.

Toen ik besefte dat december alweer begonnen was (hoe dan?) en er dus lijstjes gemaakt konden worden, ook op blogs, bekeek ik mijn boekenkast en zag dat ik niet zoveel gelezen had als het jaar ervoor. Minder tijd, minder leuke boeken? Ik wist het niet. Maar de boeken die ik afgelopen jaar las waren wel allemaal pareltjes. Hier mijn boekenlijstje van 2020.

Innerlijke rust – Seneca (Vincent Hunink)

‘We hebben alles wat we willen, kunnen ons alles veroorloven. En toch zijn we ontevreden met ons leven. En vooral ontevreden met onszelf.’ Zo begint de tekst op de achterkant van een boekje. Vincent Hunink vertaalde de teksten van de Romeinse filosoof Seneca naar hoe wij nu spreken en verwoorden. Seneca legt in dit boekje duidelijk uit wat het probleem precies is. ‘Als je niet duidelijk hebt wat je wilt en geen heldere keuzes maakt, blijf je lang onrustig en verveeld.’ Eigenlijk geeft Seneca aan de lezer, via de heldere vertaling en duiding van Hunink, een handleiding hoe praktisch te leven en te denken. Zorgvuldig vrienden uitkiezen, je niet druk maken om zinloze zaken, niet telkens wisselen van plan. Alleen zo, zegt hij, creëer je rust en balans.

Ik was verbaasd over dit boekje. Dat een Romeinse filosoof mij weer even met beide benen op de grond zet.

De Opgang – Stefan Hertmans

Ik hoorde de schrijver voor het eerst vertellen over zijn nieuwe boek bij Mondo, later las ik dit artikel in de Groene en wist het. Dit boek moet ik lezen! En ik las, en las en kon meelopen met de hoofdpersonages, voelen wat er in dat huis gebeurde. Het boek gaat over de SS-er Willem Verhulst en zijn vrouw Mientje, tevens de vroegere bewoners van het huis waar Hertmans twintig jaar woonde. Als Hertmans beschrijft hoe vochtig en koud het in huis is en hoe de trap en het hout kraakt loop ik er zelf.

Ik merk dat ik heel erg van boeken hou met waargebeurde elementen die de schrijver omvormt tot fictie. Het had waar kunnen zijn, of, als je je fantasie gebruikt had het zo kunnen gaan. (Joris van Casteren schrijft ook zo, ik hou ervan.) Laten we het feitelijke fictie noemen. Het is een spannend verhaal, neemt je direct mee in een woelige tijd met mensen die je lijkt te kennen maar niet goed genoeg kent. Althans, ik denk dat Mientje dit zo gevoeld moet hebben …

Jonathan Zeemeeuw – Richard Bach

Het boek is al oud en ik las het deze zomer weer eens. Voor het hele verhaal kun je hier verder lezen. Het is betoverend, leerzaam en voor alle leeftijden. Vind ik.

Geleende Tijd – Jean Pierre Rawie

Een gedichtenbundel. Ik zag iets over deze schrijver voorbij komen bij een televisie programma maar weet niet meer welke het was. Ik bestelde de bundel meteen en was blij verrast. Een gedichtenbundel lees je anders dan een boek. Niet snel, niet door veel bladzijdes achter elkaar te lezen. Gewoon een gedicht op je in laten werken. Wat staat er nu echt? Prominent onderwerp is de dood, de vergane tijd, de melancholiek ervan, maar o zo mooi beschreven. Een voorbeeld:

Foto

Mijn moeder heeft de foto uitgekozen die na zijn dood het meeste op hem lijkt.

Naarmate langzaam de meedogenloze, mij nog veranderende tijd verstrijkt,

fixeer ik hem steeds meer in deze pose; het raam, de stoel, het boek dat hij bekijkt, en al mijn komende metamorfosen worden door mij aan dit portret geijkt.

Straks ben ik even oud als hij op deze foto. Nog even, en wat is geweest wordt weer zoals het was in den beginne:

Dezelfde sluitertijd. Ik zit te lezen in deze kamer, en het licht valt binnen door een verdwenen raam waarbij hij leest.

Prachtig toch?

The Trial – Franz Kafka

Het liet me niet los, die woorden die een advocaat uitsprak die haar man en andere ouders bijstaat in de Kinderopvangtoeslagenaffaire. Het gevoel dat zij kreeg toen zij te maken kreeg met stugge, onverbiddelijke en gesloten ambtenaren. Je zou het kunnen vergelijken met het boek van Franz Kafka, zei ze, het Proces. Ik bestelde de Engelse versie (The Trial) en was al vanaf de eerste bladzijde gegrepen door het verhaal van iemand die zonder enig besef wat er gebeurd is gearresteerd wordt en niet te horen krijgt waarom. Hij heeft iets ergs gedaan, iets nagelaten of iets anders maar ze vertellen hem niets. ‘Ze’ ,de bewakers, zijn bot, onaangenaam en keren de ontstane situatie zelfs om. De hoofdpersoon is lastig en vraagt te veel. Het boek is nog niet uit maar ik vind nu al dat hij op deze lijst hoort.

Wil je mijn blog steunen met een kop koffie donatie? Ik doneer een kop koffie.

Wil je mijn blogstukjes in je mail ontvangen? Abonneer je dan hier.

Gepubliceerd op
Gecategoriseerd als blog